ధ్యానం ఎలా చేయాలి

ధ్యానముద్రలో సన్యాసి

ధ్యానం కోసం ఒక చోటును సిద్ధం చేసుకోవడం

ధ్యాన సమయంలో మీరు ఏకాంతంగా మరియు మీ ధ్యానానికి భంగం కలుగకుండా ఉండేలా ఒక నిశ్శబ్ద, ప్రశాంతమైన చోటును నిర్ణయించుకోండి. మీ ధ్యాన సాధన కోసం మాత్రమే ప్రత్యేకంగా మీ స్వంత పవిత్ర స్థలం ఏర్పాటు చేసుకోండి.

నిటారుగా ఉన్న కుర్చీపై కూర్చోండి లేదా దృఢమైన ఉపరితలంపై సుఖాసనంలో కూర్చోండి – దాన్ని ఒక ఉన్ని దుప్పటి మరియు/లేదా పట్టు వస్త్రముతో కప్పండి. ఇది క్రిందికి లాగబడే భూమి సూక్ష్మ ప్రవాహాల నుండి మీ ఆసనాన్ని రక్షిస్తుంది.

సరైన ఆసనం

ప్రభావవంతమైన ధ్యానం కోసం ఆసనం గూర్చి సూచనలు

నిటారుగా ఉన్న వెన్నెముక

ధ్యానం కోసం మొదటిగా అవసరమైన వాటిలో సరైన ఆసనం ఒకటి. వెన్నెముక నిటారుగా ఉండాలి. భక్తుడు తన మనస్సును మరియు ప్రాణశక్తిని మస్తిష్క మేరు అక్షం ద్వారా మెదడులోని ఉన్నత చైతన్య కేంద్రాలకు మళ్ళించాలనుకున్నప్పుడు, అతను అనుచితమైన ఆసనం వలన ఏర్పడే వెన్నుముక నరాల కఠినత్వాన్ని లేదా ఒత్తిడిని నివారించాలి.

నిటారైన చేతులు లేని కుర్చీలో కూర్చోండి

కాళ్ళు మృదువుగా ఉన్న వ్యక్తులు నేల మీద ఉన్న కుషన్‌పై లేదా దృఢమైన మంచంపై సుఖాసనంలో కూర్చొని ధ్యానం చేయడానికి మొగ్గు చూపవచ్చు.

అయినప్పటికీ, పరమహంస యోగానందగారు ఈ క్రింది ధ్యానాసనాన్ని సిఫార్సు చేసారు: నేరుగా చేతులు లేని కుర్చీపై కూర్చోండి, పాదాలు నేలపై చదునుగా ఉంచుతూ. వెన్నెముక నిటారుగా, పొత్తి కడుపును లోపలికి, ఛాతిని బయటకు, భుజాలు వెనుకకు, గడ్డం భూమికి సమాంతరంగా ఉంచండి. అరచేతులు పైకి త్రిప్పి ఉంచుతూ, శరీరం ముందుకు వంగకుండా నిరోధించడానికి, తొడలు మరియు పొత్తికడుపు కలిసే ప్రాంతం వద్ద కాళ్ళపై ఉంచాలి.

సరైన ఆసనంలో కూర్చొన్నప్పుడు, శరీరం స్థిరంగా మరియు సడలించబడి ఉంటుంది, తద్వారా ఏ కండరాన్ని కదల్చకుండా పూర్తిగా నిశ్చలంగా ఉంచడం సులభం అవుతుంది.

ఇప్పుడు, మీ కళ్ళు మూసుకుని, మెల్లగా మీ చూపును ఒత్తిడి లేకుండా పైకి ఎత్తి కనుబొమ్మల మధ్య బిందువు – ఏకాగ్రతకు మరియు దివ్యజ్ఞానానికి స్థానమైన ఆధ్యాత్మిక నేత్రం వద్ద ఉంచండి.

పరమహంస యోగానందగారి రచనల నుండి:

ధ్యానిస్తున్న పిల్లవాడు

“నూతన యోగి ధ్యానం చేయడానికి కఠినమైన నేలపై కూర్చొంటే, అతని మాంసం మరియు ధమనులపై ఒత్తిడి కారణంగా అతని కాళ్ళు తిమ్మిరెక్కుతున్నట్లుగా కనుగొంటాడు. అతను ఒక స్ప్రింగ్ ప్యాడ్ లేదా పరుపు మీద, నేలపై లేదా ఒక చదునైన మంచం మీద ఒక దుప్పటి మీద కూర్చుని ఉంటే, అతను తన కాళ్ళలో అసౌకర్యాన్ని అనుభవించడు. ఒక పాశ్చాత్యుడు, తన తొడలను తన మొండెంకు లంబ కోణంలో ఉంచి కుర్చీలపై కూర్చోవడానికి అలవాటు పడ్డాడు, నేలపై విశ్రాంతి తీసుకునే తన పాదాల క్రింద ఉన్ని దుప్పటి మరియు అతని కింద పట్టు వస్త్రముతో కుర్చీపై ధ్యానం చేయడం మరింత సౌకర్యవంతంగా భావిస్తాడు. ఏ పాశ్చాత్య యోగులు, ముఖ్యంగా యువకులు, తూర్పు దేశాలకు చెందిన వారిలా నేలపై చతికిలబడగలరో, వారి కాళ్ళను తీవ్రమైన కోణంలో మడవగల సామర్థ్యం కారణంగా వారి మోకాళ్ళను వంగేలా భావిస్తారు. అలాంటి యోగులు పద్మాసనంలో లేదా మరింత సరళమైన సుఖాసనంలో ధ్యానం చేయవచ్చు.

“పద్మాసనంలో ధ్యానం సులభంగా చేయగలవారు తప్ప, ఎవరూ ఆ స్థితిలో కూర్చొని ధ్యానం చెయ్యడానికి ప్రయత్నించకూడదు. ఒత్తిడికి గురైన భంగిమలో ధ్యానం చేయడం వల్ల శరీరం యొక్క అసౌకర్యంపై మనస్సు ఉంచబడుతుంది. ధ్యానం సాధారణంగా కూర్చొన్న స్థితిలోనే చేయాలి. సహజంగానే, నిలబడి ఉన్న భంగిమలో (ఒకరు పురోగమిస్తే తప్ప) మనస్సు అంతర్ముఖంగా మారినప్పుడు అతను పడిపోవచ్చు. యోగి పడుకుని ధ్యానం చేయకూడదు, ఎందుకంటే అతను “అభ్యసించిన” నిద్రావస్థ కలుగవచ్చు.

“శరీరం మరియు మనస్సులో ప్రశాంతతను కలిగించే సరైన శారీరక భంగిమ, యోగి తన మనస్సును శరీరం నుండి పరమాత్మ వైపుకు మార్చడంలో సహాయపడటానికి అవసరం.”

God Talks With Arjuna: The Bhagavad Gita — శ్రీ పరమహంస యోగానంద

Share this on